Disket sürücüsü ve cdrom sürücüsü olmayan bir bilgisayarı nasıl boot edersiniz, üstelik de bu bilgisayar usbdende boot desteklemiyorsa, işte bu gibi durumlarda hayat kurtaran bir servis: RIS (Remote Installation Services)
Tamda anlattığım gibi bir notebook, işletim sistemi kurulması için bana geldi. Disket ve cdrom sürücüsü yoktu. Ayrıca usbden de boot etmiyordu ve harddiski de standart dışı bir notebook harddiski idi. İşletim sistemi kurmak için boot etmem gereken tek yer Ethernet kalmıştı. Evet şimdi sizlere RIS ( Remote Installation Services) kurulumu ve kullanımı hakkında biraz bilgi vereceğim.
Bir servera RIS kurmak için neler gerekiyor:
RIS kurulacak networkte aktif olarak çalışan DHCP, DNS ve Active Directory bulunmalıdır ( aynı serverde olması gerekmemektedir).
Windows 2000 veya WindowsXp cdsi veya i386 klasörü olmalı.
Client bilgisayar, PXE boot rom destekleyen bir network adaptörüne sahip olmalıdır.
Şimdi sadece ethernetten boot edeceğiz diye bir tane bilgisayar bulacağız, buna server işletim sistemi kuracağız, gerekli ayarlarını yapacağız, vs,vs. Her defasında bunları yapmak biraz zahmetlidir elbette. Eğer elinizde virtual machine bir server işletim sistemi var ise bunları yapmak çok kolaydır. Örneğin, Windows 2000 server yüklü sanal bir bilgisayarın dosyalarını benim gibi dvd’ye çekecek olursanız, her networkten boot etmeniz gerektiğinde çıkarır ve kullanırsınız.
Adım adım bunları anlatmaya başlayalım:
1. Virtual Machine Hazırlanması:
Ben bu iş için VMware Workstation 4.5.1 (Üyeler içindir. üye olun...) kullanacağım. Tabii ki burada bu programın kullanımını anlatmayacağım (gerek görüldüğü takdirde ileriki zamanlarda anlatılabilir). Windows 2000 Server kurulacak sanal bir bilgisayar oluşturulduğunda standart olarak; 384MB Ram, belirlediğiniz boyutta Harddisk, Cdrom (bilgisayarınızdaki cdromları otomatik olarak tanır), Floppy Disk, USB sürücüleri, ses desteği, ve network desteği gelir. Bu sanal bilgisayara Windows 2000 server işletim sistemi kurduğumuzu ve DHCP, DNS ve Active Directory yapılandırması yapıldığını varsayıyorum.
2. DHCP, DNS ve Active Directory Ayar Kontrolü:
DHCP, resimde de görüldüğü gibi doğru yapılandırılmış ise Server ismi yukarı doğru yeşil bir ok ile gösterilir, eğer bir hata var ise aşağı doğru kırmızı bir ok ile gösterilir.





DNS, resimde de görüldüğü gibi kurulduktan sonra önemli bir ayar yapmaya gerek yoktur.




3. RIS Kurulum:
Gerekli ayarlar tamam ise, şimdi kuruluma başlayabiliriz.
Denetim Masası » Program ekle/kaldır » Windows Bileşenleri : Remote Installation Services
işaretleyin ve next tuşuna basın. Kurulum sizden, Windows 2000 server cdsini isteyecek ve kurulum bittiğinde bilgisayarı kapatıp açmanızı isteyecektir. Kurulum bittikten sonra, ayarlarını yapmaya geldi sıra.
Ayarlar için
Başlat » Çalıştır » risetup yazalım.
1. Karşımıza kuruluma başlamadan önce hazırlanması gereken ayarlar yazılı, pencere gelir. Next diyerek geçiyoruz.



2. İşletim Sistemi imajlarının kopyalanacağı klasörü seçiyoruz. Not: Bu sürücü sistem ve boot partition olamaz. Ayrı bir partition seçilmelidir.



3. RIS isteklerine karşı clientlara cevap verilip verilmeyeceği seçiyoruz. Biz burada işaretliyoruz.



4. Yeni bir işletim sistemi imajı oluşturacağımızı belirliyoruz. Yeni bir Windows XP imajı yapacağız. İstenirse bu adıma kadar gelip “Check this remote installation server for servers” seçilirse hata kontrolü yapılır.



5. Windows XP cdsinin veya networkten “i386” klasörünün yerini gösteriyoruz.



6. Oluşturulacak imaj için klasör ismini yazıyoruz.



7. Networkten Boot etme işleminde bu işletim sistemi için ekranda görünmesini istediğimiz ismi seçiyoruz. Daha sonra farklı işletim sistemleri içinde aynı işlemler yapılarak birden fazla işletim sistemi kurulabilir.



8. İmaj alma işlemine başlamadan önce son kontrollerimizi yapıyoruz. Aşağıdaki Ekrandan şunları anlıyoruz:
D:\i386 (Benim CD Sürücüm) klasörünü kullanarak, E:\RemoteInstall dizininin içinde winXP klasörüne imaj oluşturulacaktır. Burada Finish diyoruz ve işlem başlıyor.



9. İşlemler sırası ile bittiğinde tamama tıklayın.



10. RIS kurulumu ve ayarları bitti. Gerekli değişiklikler için Active directory’de RIS kurulan bilgisayar üzerine sağ tıklayın ve özellikleri seçin. Örneğimizde
Active Directory » Domain Controller » BILGIISLEM
Sağ tıklayın ve özellikler. Özelliklerde Remote Install sekmesinde gerekli ayar değişikliği yapılabilir.



Evet tüm bunları yaptığımıza göre RIS servisini nasıl kullanabiliriz. Şimdide networkten boot edeceğimiz bilgisayarın ağ kablosunu takıyoruz.
Networkten boot etme işlemi yani RIS şöyle gerçekleşmektedir:
1. Networkten boot edilecek bilgisayar networkte DHCP sunucu ve RIS servisi arayacak ve bulduğunda F12 tuşuna basmanızı isteyecektir.



2. F12 tuşuna bastığınızda bağlantının sağlandığını gösteren ve karşınıza size yardım edecek sihirbaz ekranı çıkacaktır. Enter’a basarak devam ediyoruz.



3. Active Directory’de admin yetkisinde bir kullanıcı ismi ve şifresi gerekli. İsim ve şifreyi yazıp entera basıyoruz.



4. Aşağıdaki ekranı görebiliyorsanız her şey yolundadır. Automatic Setup’a tıkladığınız zaman kaydetmiş olduğunuz işletim sistemlerini seçerek kuruluma başlayabilirsiniz.




Bu adımları birden fazla işletim sistemi için de yapabilirsiniz. Automatic Setup seçildiğinde imajı alınmış işletim sistemleri seçenek olarak gelir. Bir sonraki yazımda da yukarıdaki ekran görüntüsünde gördüğünüz Automatic Setup ve Maintenance and troubleshooting seçeneklerini özelleştirebileceğiz. Böylece herhangi bir disket imajını da burada kullanabileceğiz.