SHADOWS

Afrika’nın en eski ulusal parkında cinayet kol geziyor.

Karanlık çökene dek beklediler.Kimliği bilinmeyen saldırganlar, geçtiğimiz yıl 22 Temmuzda, ormanda dizlerinin üzerine çöktü ve bir goril ailesini öldürmek üzere gerekli hazırlıklara başladı. Ellerinde otomatik silahlarla Kongo Demokratik Cumhuriyeti’nin doğusundaki Mikeno Yanardağı’nın yamaçlarından birinde gizlenen katiller, turistlerin çok iyi tanıdığı ve VirungaUlusal Parkı’nın korucularının çok sevdiği on iki bireyli Rugendo ailesinin peşindeydi. Ailenin reisi olan gümüş sırtlı goril, 225 kiloluk Senkwekwe, belki saldırganların yakında olduğunu hissetmiş ve belki de onların sevimsiz kokusunu alınca geniş siyah burnunu buruşturmuş, ama endişelenmemişti. O güne dek binlerce insan görmüştü Senkwekwe ve zamanla onların yakınlığının sinir bozucu ama kaçınılmaz olduğunu kabul etmişti. Rugendo ailesi insanlara öyle alışkındı ki, goriller zaman zaman ormandan çıkar, hemen o anda karar verdikleri bir piknik için mısır tarlalarına dalar ve yerli çiftçileri kızdırırdı.
Yakınlardaki Bukima kışlasından park korucuları o gece saat sekizde silah sesleri duydu. Ertesi sabah devriye gezdikleri sırada üç dişi gorili –Mburanumwe, Neza ve Safari– vurulmuş halde buldular. Safari’nin yavrusu yakında bir yerlere sinmiş bekliyordu. Bir sonraki gün de –yine aynı gece göğsünden silahla vurumuş olan– Senkwekwe ölü bulundu. Üç hafta sonra Rugendo ailesinden bir başka dişinin, Macibiri’nin cesedi ile karşılaştılar –yavrusunun da öldüğü düşünülüyordu.
Bu yaşananlardan yalnızca bir ay önce, bir diğer goril grubundan iki dişiyle bir yavru saldırıya uğramıştı. Korucular dişilerden birini sanki infaz edilmiş gibi başının arkasından vurulmuş halde bulmuştu; hâlâ hayatta olan yavrusu ölü annesinin göğsüne tutunuyordu. Diğer dişi ise hiçbir zaman bulunamadı.
Sonuç olarak, iki aydan kısa bir süre içinde toplam yedi Virunga dağ gorili öldürüldü. Brent Stirton’un, ölü gorilleri gözyaşları içinde taşıyan köylüleri belgeleyen fotoğrafı, dünyanın dört bir yanındaki gazete ve dergilerde yayımlandı. Bu zeki, alçakgönüllü, park korucularının “kardeşlerimiz” dediği hayvanların katli, uluslararası çapta öfkeye yol açtı.
Şüpheli çoktu. Goriller, parkı çok sayıda silahla donanmış on binlerce askerle paylaşıyor. Bu askerler, birbirine rakip iki milis grup ve Kongo ordusu arasındaki üç cepheli gerilla savaşının bir parçası. Aynı zamanda yasak avcılar ve çok sayıda yasadışı odunkömürü üreticisine de ev sahipliği yapan parkın etrafı kanlı çatışmalardan kaçan ailelerle dolup taşan geniş mülteci kamplarıyla ve yiyeceklerini topraktan çıkarmaya çalışan çiftçilerle çevrili. Gorillerin, insanların yarattığı bu karmaşa girdabının ortasında zarar görmeden yaşamını sürdürmesi zaten bir mucize olurdu. Peki ama gorilleri böylesine soğukkanlılıkla kim öldürür –ve neden?

Virunga Ulusal Parkı, rakipsiz biyolojik ve jeolojik çeşitliliğiyle Afrika’daki parkların baş tacı. 1925’te kurulan park, Afrika’daki ulusal parkların en eskisi. Yaklaşık 800 bin hektarlık ince uzun, göz kamaştırıcı bir coğrafya olan Virunga’da, okapi –zebra–zürafa karışımı bir hayvan düşünün– Ruwenzori duiker, kışı geçiren Sibirya kuşları ve üç cins goril gibi çok çeşitli hayvanlar barınıyor.
Doğa korumacı Richard Leakey’nin kurduğu Nairobi merkezli yeni bir oluşum olan WildlifeDirect örgütünün müdürü Emmanuel de Merode, “Virunga, Afrika kıtasında en yüksek sayıda memeli, kuş ve sürüngeni barındıran park ve en fazla endemik tür de burada bulunuyor” diyor. 1993’ten beri Kongo Demokratik Cumhuriyeti’nde (KDC) çalışan 37 yaşındaki biyolojik antropolog de Merode, doktorasını KDC’nin doğu bölümündeki yasadışı av eti ticareti üzerine yapmış.
Merode, “Virunga ayrıca en büyük volkanik lav göllerinden birini barındırıyor ve dünya genelinde 900 ila 5000 metre arasındaki en geniş coğrafi çeşitliliğe –alpin ormanlar, bataklıklar, tropik ormanlar ve savanalar– sahip,” diyor.
“Gerçek şu ki, Virunga belki de yeryüzündeki en muhteşem ulusal park.”
Günümüzde dünya genelinde yaşamını sürdürebilen dağ gorili sayısı 720 civarında; bunların yarısı Uganda’daki Bwindi Impenetrable Ulusal Parkı’nda, diğer yarısı da 24 kilometre güneyde, Virunga Dağları’nda yaşıyor. Yanardağlarla bezeli Virunga sıradağları Ruanda, Uganda ve KDC arasındaki sınırlar boyunca uzanıyor. Virunga bölgesini üç park paylaşıyor: En çok 20–30 gorilin yaşadığı Mgahinga Goril Ulusal Parkı (Uganda); belki 120 gorilin bulunduğu –Dian Fossey’in araştırmalarıyla ünlü olan– Yanardağlar Ulusal Parkı (Ruanda) ve goril sayısının 200’e ulaştığı Virunga Ulusal Parkı.
Bir zamanlar Virunga Ulusal Parkı’na turist çeken bir numaralı etken olan dağ gorilleri, yılda birkaç milyon dolar getiri sağlama potansiyeline sahip. Bu önemli, çünkü KDC’deki tüm parklar gibi Virunga da ayakta kalabilmek için kendi gelirini sağlamak zorunda.
Virunga, Kongo Doğa Koruma Enstitüsü’ne (ICCN) bağlı; resmi bir kuruluş olarak işleyen bu örgüte hükümetin sağladığı maddi kaynak yok denecek kadar az. Kongo’daki ulusal parklar, bütçelerindeki bu belirsizlik nedeniyle rüşvete ve istismara çok açıklar.
Yaban Hayatı Dairesi, eski diktatör ve günümüz Afrika kleptokrasisinin babası Mobutu Sese Seko’nun gözde projelerinden biriydi; Seko, halka seslenişlerinden birinde, “Çalmak istiyorsanız biraz akıllıca, kibarca çalın. Ama bir gecede zengin olacak kadar çok çalarsanız yakalanırsınız” demişti.
Böylesi bir liderliğin Virunga için sonuçları korkunç oldu. Özellikle de iki kişi –gorillerin öldürüldüğü dönemde Virunga Ulusal Parkı’nın baş korucusu olan Honoré Mashagiro ile parkın güney bölümünün korucularından Paulin Ngobobo– arasında yaşanacak büyük bir çekişmeye zemin hazırlaması açısından.
UNESCO tarafından 1979’da bir Dünya Mirası Alanı kabul edilen Virunga Ulusal Parkı, BM’nin en tehlikedeki yerler listesindeki sabit yerini de koruyor. Neden mi?
Çünkü tüm biyotik çeşitliliği bir yana, Virunga aynı zamanda son zamanlarda insanın insana yaptığı insafsızlığın da en çeşitli olduğu toprakların merkezinde yer alıyor: 1994’te komşu Ruanda’daki soykırım –800 binden fazla Tutsi’nin katli– ve 1996–97 ile 1998–2003 yılları arasında Kongo’da beş milyondan fazla –2. Dünya Savaşı’ndan beri hiçbir çatışmada görülmemiş oranda– insanın ölümüyle sonuçlanan iki savaş. Yıkımın boyutları düşünüldüğünde, Virunga Ulusal Parkı’nın hâlâ var olması bile bir mucize. Bu konuda parktaki 650 ICCN korucusunun tarifsiz kararlılığının hakkını vermek gerekiyor. Son on yılda, 110’dan fazla park korucusu görev başında öldürüldü. Ve bunların çoğu da yasak avcılar değil, milisler tarafından vuruldu.
Ruanda soykırımından sonra, çoğu Hutu savaşçıları ve Ruandalı askerlerden oluşan failler, batıdaki Kongo’ya kaçıp başıbozuk Kongo ordusuyla ittifak kurdu.
Geçen yıllar süresince sürgündeki bu insanlar, daha çok FDLR olarak bilinen Ruanda’nın Kurtuluşu İçin Demokratik Kuvvetler adı ile yeniden bir araya geldiler. Bölgenin zengin kaynaklarını ele geçirip kullanan –madenlerde zorla çalıştırdıkları insanlarla altın, kalay ve diğer mineralleri çıkarıp, odunkömürü yapmak için doğal yaşlı ormanları biçen– Hutu milisler ise yeniden silahlanıp, etnik nefrete dayalı ideolojilerine yeni bir nesli katarak Tutsileri bu kez de doğu Kongo’da katletme olanağı buldular.
Hutularla Kongo ordusu arasındaki anlaşma karşısında Tutsi halkından Kongolu bir general olan Laurent Nkunda, Halkın Savunması İçin Ulusal Kongre (CNDP) adındaki kendi asi grubunu oluşturdu. Nkunda’nın askerlerinin Ruanda’nın da üzeri kapalı desteğiyle Hutu güçlerine karşı yıllardır verdiği savaş, Virunga Ulusal Parkı’nın güney yarısını kan gölüne çevirdi.
Kongo ordusu, siyasi rüzgârların nereden estiğine ve paranın aktığı yöne göre bazen Nkunda’nın güçleriyle savaşırken, bazen de FDLR’nin saflarına katılıyor.
Tarafların üçü de Kuzey Kivu eyaletinin sivil halkına söze dökülemeyecek bir şiddet uyguladı. Neredeyse hiç para ödenmeyen asker çeteleri makineli tüfekleriyle her istediklerini, ne zaman isterlerse ve kimden olursa olsun, alıyorlar.
On binlerce kadına ve bazıları henüz beş yaşında olan küçücük kız çocuklarına tecavüz edildi, bazıları Kongo ve FDLR askerlerinin toplu tecavüzüne uğradı, sonra Nkunda’nın askerleri köylerini geri alınca, bu kez onların tecavüzüne uğradılar.
Sayısız masum insan işkenceye maruz kaldı, sivil halktan yüzlerce insan vurularak öldürüldü ve evlerinden kaçmak zorunda bırakılan 800 binden fazla kişi de kendi ülkelerinde açlıktan kırılan sığınmacılara dönüştü.

__________________





Üyeler içindir. üye olun...

SHADOWS

Bir gümüş sırtlı goril, Kongo Demokratik Cumhuriyeti’nde yaşam savaşı veriyor.


Tsongo adlı erişkin bir erkek goril, Virunga Ulusal Parkı’nda bir korucuyu izliyor.


Geçen yaz kimliği bilinmeyen katillerce vurularak öldürülen bir dişi dağ gorili. Virunga Parkı korucularından biri sinekleri uzak tutmak amacıyla üstünü yapraklarla örtüyor. Hediyelik olarak satmak için hayvanların kafaları ve elleri gibi parçalarını kesip alan yasadışı avcılar şüpheliler arasında değildi.


Tüm dünyanın gördüğü Kederli köylüler 225 kiloluk gümüş sırtlı goril Senkwekwe’yi 24 Temmuz 2007’de Virunga Parkı’ndan götürdüler. Senkwekwe’nin –ve ailesinin yarısının– katli, dünya çapında öfkeye yol açtı.

__________________





Üyeler içindir. üye olun...

SHADOWS

Rumangabo korucu merkezinde Senkwekwe ve diğer gorillerin mezarlarına tabelalar konmuş. Hemen yakında görev uğruna can vermiş park korucularının mezarları bulunuyor.





Paulin Ngobobo öldürmekle haksız yere suçlandığı yedi gorilden biri olan Macibiri’nin kafatasını elinde tutuyor. Kongo’nun ulusal parklar dairesi, uluslararası sivil toplum kuruluşlarının da desteğiyle Virunga’nın eşsiz ekosistemini kurtarma çabalarını yeniliyor.


Mart ayında odunkömürü kaçakçılığından tutuklanan, parkın eski müdürü Honoré Mashagiro duruşma gününü bekliyor. Mashagiro ayrıca odunkömürü kaçakçılarını durdurma savaşı veren Paulin Ngobobo’yu (önceki fotoğrafta) susturmak için gorillerin öldürülmesini planlamakla da suçlanıyor.


On yıldır süren savaş nedeniyle evlerini terk etmek zorunda kalan yüz binlerce insan Goma’da veya hastalıkların kol gezdiği Kibumba gibi kamplarda barınıyor.

__________________





Üyeler içindir. üye olun...

SHADOWS

Goma dışındaki kamplarda, BM ve STK’lar şiddet yüzünden evlerini terk etmiş Kongolu ailelere yiyecek, su ve yemek pişirmek için yakıt sağlamaya çalışıyor.


Sınırları Virunga Ulusal Parkı’na dayanan fasulye ve patates tarlalarını besleyen verimli volkanik toprağa rağmen, yoğun nüfuslu Kuzey Kivu eyaletinde bazı insanlar açlıkla karşı karşıya.


Yemek pişirmek ve su kaynatmak için yakacağa ihtiyaç duyan köylüler, ulusal park sınırları içinde yasadışı ağaç kesimi yapıyor. Korucular bir kadının yüküne el koyuyor.


Kendisine “başkan” denilmesini tercih eden asi general Nkunda, Virunga Parkı’nın hemen batısında, Kirolirwe yakınlarındaki bir çiftlik evinden Kongo ordusu ve Hutu milislere karşı savaşıyor. Çocuk asker kullanmak ve diğer savaş suçlarından yargılanan Nkunda, Kongo Tutsilerini Hutuların uyguladığı soykırımdan koruduğunu iddia ediyor. Bir diğer iddiası da, kendisinin bir doğa korumacı olması.

__________________





Üyeler içindir. üye olun...

SHADOWS

Laurent Nkunda’ya bağlı birlikler parkta talim yapıyor. Dünya üzerinde kalan son 720 dağ gorilinin 200 kadarının yaşadığı Mikeno bölgesi onların kontrolü altında. Nkunda’nın birlikleri, Virunga Parkı’nda bir zamanlar kârlı bir turizm geliri kaynağı olan gorillere zarar vermeleri halinde ölüm cezasına çarptırılacaklarını söylüyor.


Kabirizi ailesinden bir gorille karşılaşan Nkunda’nın askerleri korkuyla karışık bir şaşkınlık yaşıyor. Altı ay boyunca kimsenin görmediği bu aile, zarar görmekten kurtulmuşa benziyor. Gorillerin grip ve diğer insan hastalıklarına karşı çok dirençsiz olmaları nedeniyle park yönetimi bütün ziyaretçilerin onlara 7 metreden fazla yaklaşmamasını istiyor. Nkunda, park yönetiminin iznini almadan goril turizmini yeniden başlattı.


Hutu asilerin kısa süre önce park korucularına saldırdığı yerdeki uyarı amaçlı haçın engelleyemediği BM güçleri, Nyiragongo Yanardağı’ndan yukarı ilerliyor. Asiler ağaç kesip parkta odunkömürü üretiyor ve bu, ormanı tahrip eden çok kârlı bir ticaret. Asilerin varlığı, turistlerin gelmesini de önlüyor. Bu devriye turunda, mavi sarıklı Sih barış gücü, tek bir el ateş etmeden asileri bozguna uğrattı.

Odunkömürü kaçakçılığı devriyesindeki bir Virunga Parkı korucusu ağaçların kesildiği bir ormanlık alandan geçiyor. Ağır silahlarla donanmış Hutu milisler park sınırları içinde sertodunlu ağaçları keserek kömür üretiyor ve çoğu durumda korucuları ateş açarak geri püskürtüyor.

__________________





Üyeler içindir. üye olun...

SHADOWS

Kaçak odunkömürüne dönüştürülmek üzere istif edilmiş bir ağaç kütüğü yığınına bekçilik eden bir Virunga Parkı korucusu, ortalıkta dolaşan Hutu asilere karşı etrafı kolluyor. Bu yarım kalmış ocak, el konulmaması halinde çamurla sıvanarak ateşe verilecek ve böylece çuvallarca odunkömürü elde edilecekti.


Virunga Parkı’nda duman, kaçak bir odunkömürü ocağının belirtisi sayılıyor. Park korucuları Kibati yakınlarındaki bir ocağı BM barış gücü askerlerinin yardımıyla söküyor.


Hamal kafileleri Virunga Parkı’nda kaçak olarak üretilen odunkömürü çuvallarını bekleyen kamyonlara taşıyor. Rüşvetçi Kongo askerlerinin eşlik ettiği kamyonlar odunkömürünü Goma’daki pazarlara götürecek.


Bir korucu 60 kiloluk odunkömürü çuvalı taşıyan bir kızı yakalamış. “Katır katar”larını ve bunun bir yılda sağladığı 30 milyon dolarlık ticareti önlemek korucuların üstlendiği en tehlikeli görev.

__________________





Üyeler içindir. üye olun...

SHADOWS

Kömür çuvalına el konulan kadın, bir park korucusundan merhamet diliyor. “Katır”ların çoğu, mülteci kamplarından veya köylerden gelen, günde bir doların altında para ödenen kadınlar. Bu kadın büyük olasılıkla bir uyarı alıp azar işitecek: Hiçbir şeyleri olmayan insanlara para cezası kesilmesi kolay değil.


Kibati devriye karakolundaki korucular, sebze ve bambuların altına saklanan odunkömürüne el koyuyor. Kamyonların çoğuna, kontrol noktalarından ateş ederek geçmeye hazır silahlı askerler eşlik ediyor, ama bu baskını yapan korucuları BM güçleri desteklemişti.


Virunga Parkı’ndan kömür çıkarırken yakalanan bir Kongo ordusu askerinin karısı, Kibati devriye karakolunda korucuların kendisine ait dört çuvalın da yer aldığı 60 kiloluk odunkömürü çuvallarına el konuluşunu çaresizce seyrediyor

Bir park korucusu, Kongolu bir askeri yakalamaya çalışırken 27 Şubat’ta vurulan, 36 yaşındaki, sekiz çocuk babası meslektaşını yaslı gözlerle izliyor. İddiaya göre asker, motosikletini çalmak için bir doktoru öldürmüştü.

Park korucuları Kambale Kalibumba’yı toprağa veriyor. Son on yılda, Virunga Parkı’nın 110’dan fazla korucusu görev başında öldürüldü.
Öksüz kalmış bir goril, bakıcılığını üstlenen bir korucunun koynunda kıvrılmış yatıyor.

__________________





Üyeler içindir. üye olun...

FalıM

yazık yaa !

__________________
Bu garip bir VEDA olacak Çünkü aslında hep içimdesin Ne kadar uzağa gitsem de Gittiğim her yerde beniimlesin...